Em R Chăm Hờ Duyên, 12 tuổi, hiện đang học tại Trường Tiểu học và THCS Suối Trai, sống cùng bà ngoại và hai em nhỏ tại xã Suối Trai, tỉnh Đắk Lắk. Tuổi thơ của Duyên không có những ngày tháng đủ đầy như bạn bè cùng trang lứa, mà lớn lên trong căn nhà nghèo cùng những bữa cơm đạm bạc và nỗi thiếu thốn kéo dài.
Mẹ của Duyên qua đời cách đây 3 năm vì bệnh u.n.g t.h.ư tuyến giáp. Sau biến cố ấy, ba em cũng rời đi, lập gia đình mới và không còn quan tâm hay chăm sóc ba chị em nữa. Từ đó, bốn bà cháu chỉ biết nương tựa vào nhau để sống qua ngày.
Hiện tại, bà ngoại của Duyên là bà R Chăm Hờ Lía, 69 tuổi, là chỗ dựa duy nhất của ba đứa cháu nhỏ. Dù sức khỏe ngày càng yếu và có dấu hiệu mắc bệnh gan, bà vẫn chưa từng đi khám vì gia đình không có tiền chữa trị. Mọi sinh hoạt của cả nhà hiện chỉ dựa vào khoản trợ cấp mồ côi 1.500.000 đồng mỗi tháng cho cả ba chị em — số tiền phải gánh toàn bộ chi phí ăn uống, học hành và sinh hoạt nên lúc nào cũng thiếu trước hụt sau.
Ngôi nhà nơi bốn bà cháu sinh sống gần như không có tài sản gì đáng giá. Các em không có giường ngủ, chỉ trải những tấm chiếu cũ rách xuống nền nhà để nằm cạnh nhau. Những hôm trời mưa, nền nhà lạnh và ẩm ướt, cả bốn bà cháu chỉ biết co ro ôm nhau ngủ qua đêm. Căn nhà cũng không có nhà vệ sinh, mọi sinh hoạt đều vô cùng bất tiện và thiếu an toàn.
Gia đình không có nước sạch để sử dụng. Mỗi ngày, bà cháu phải thay nhau gánh nước từ con suối gần nhà về dùng cho việc nấu ăn, tắm giặt. Riêng nước uống, bà ngoại phải dè sẻn mua từng bình nước 25 lít giá 10.000 đồng để cả nhà dùng trong khoảng 10 ngày.
Những bữa cơm của gia đình thường chỉ có cơm trắng, lá mì, lá giang hoặc những gì xin được từ hàng xóm. Có những hôm không xin được gì, cả nhà đành nhịn đói. Với Duyên, một bữa cơm có thịt cá là điều rất hiếm hoi và gần như chỉ xuất hiện khi có người cho.
Dù sống trong thiếu thốn đủ bề, Duyên vẫn là một cô bé ngoan ngoãn, hiểu chuyện và rất lạc quan. Em chưa từng đòi hỏi điều gì lớn lao cho riêng mình. Điều em mong mỏi chỉ là có một bộ quần áo mới, có một bữa cơm đủ thịt cá, có bàn ghế để học bài và một chiếc giường để bà cùng các em được ngủ ngon hơn.
Mỗi ngày đến trường với Duyên cũng là một hành trình gian nan vì quãng đường xa và khó đi. Em ước có một chiếc xe đạp điện để việc học không còn quá vất vả. Nhưng hơn hết, điều khiến người nghe nghẹn lòng chính là sự hồn nhiên của cô bé 12 tuổi ấy — khi em xem việc “có cơm ăn, có áo mặc” đã là một niềm hạnh phúc rất lớn trong cuộc đời mình.
